Η σημασία του κριτικού συλλογικού αναστοχασμού των εκπαιδευτικών για την επαγγελματική τους ανάπτυξη


Δημοσιευμένα: Μαρ 22, 2026
Σοφία Καλογρίδη
Περίληψη

Η εργασία αυτή αναδεικνύει τον καθοριστικό ρόλο του κριτικού - συλλογικού αναστοχασμού με επίκεντρο τη στοχαστική διδασκαλία και στόχο την επαγγελματική ανάπτυξη των εκπαιδευτικών. Ο κριτικός στοχασμός, σύμφωνα με θεωρητικούς όπως οι Dewey (1933), Freire, (1985), Freire & Shor, 1987, Mezirow, (1990, 1998, 2022), Brookfield, (1995a, 1997, 2006, 2012), Κόκκος, (2005, 2009), κά, αποτελεί μια ενεργή και συστηματική διαδικασία επανεξέτασης των παραδοχών, αξιών και πρακτικών των εκπαιδευτικών, με στόχο την ενήμερη δράση, την προσωπική και επαγγελματική τους ανάπτυξη. Ο συλλογικός αναστοχασμός, που υλοποιείται σε πλαίσιο συνεργατικών ομάδων, ενθαρρύνει τη δημιουργία κοινών νοημάτων, την ανταλλαγή εμπειριών και την ενίσχυση της επαγγελματικής μάθησης μέσα από τον διάλογο και την αλληλεπίδραση των εκπαιδευτικών. Μέσω αυτής της διαδικασίας, οι εκπαιδευτικοί καλλιεργούν κριτική σκέψη, βελτιώνουν τις διδακτικές τους πρακτικές και ενισχύουν την αυτογνωσία και τη συνεργατικότητα. Η επίτευξη στοχαστικής διδασκαλίας, ως αντικείμενο συζήτησης-αξιολόγησης στις ομάδες συλλογικού αναστοχασμού, συμβάλλει στην επαγγελματική ανάπτυξη των εκπαιδευτών. Ο συλλογικός κριτικός αναστοχασμός προωθεί την ανάπτυξη επαγγελματικής κοινότητας μάθησης, την ενδυνάμωση των εκπαιδευτικών και τη βελτίωση της εκπαιδευτικής πράξης, λειτουργώντας ως βασικός μοχλός προσωπικού και επαγγελματικού μετασχηματισμού και προωθώντας τις αξίες της ελευθερίας, της κοινωνικής δικαιοσύνης και της δημοκρατίας.

Λεπτομέρειες άρθρου
  • Ενότητα
  • Άρθρα
Βιογραφικό Συγγραφέα
Σοφία Καλογρίδη, ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

Η Σοφία Καλογρίδη σπούδασε αρχικά Πολιτικές Επιστήμες στο Πάντειο Πανεπιστήμιο και στη συνέχεια Παιδαγωγικά, εκπονώντας διδακτορική διατριβή στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο, στο πεδίο των Επιστημών της Αγωγής. Εργάστηκε ως Εκπαιδευτικός ΠΕ από το 1985 σε δημοτικά σχολεία του Ν. Αττικής. Από το 2003 είναι Σχολική Σύμβουλος στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Σήμερα είναι Σχολική Σύμβουλος στην 7η Εκπαιδευτική Περιφέρεια ΠΕ Αττικής. Έχει αναπτύξει πλούσιο επιμορφωτικό έργο σε Περιφερειακά Επιμορφωτικά Κέντρα (ΠΕΚ), όπου εκλέχθηκε δύο φορές αιρετό μέλος των διοικήσεων (Γ΄ Αθήνας και Λαμίας). Σήμερα είναι Υποδιευθύντρια στο 1ο Περιφερειακό Επιμορφωτικό Κέντρο Αθήνας. Το 2011 εργάστηκε ως συντονίστρια των επιμορφωτών – επιμορφωτών των εκπαιδευτικών στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση και εμπειρογνώμονας εκπαιδευτικής πρακτικής και εφαρμογών για την παραγωγή επιμορφωτικού υλικού στο Μείζον Πρόγραμμα Επιμόρφωσης, που υλοποιήθηκε από το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο. Από το 2004 εργάζεται παράλληλα ως Καθηγήτρια – Σύμβουλος στο Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο, στο πεδίο της Εκπαίδευσης Ενηλίκων. Είναι, επίσης, πιστοποιημένη επιμορφώτρια ενηλίκων από τον ΕΟΠΠΕΠ (ΕΚΕΠΙΣ), αξιολογήτρια προγραμμάτων εκπαίδευσης ενηλίκων, καθώς και αξιολογήτρια στις εξετάσεις πιστοποίησης εκπαιδευτικής επάρκειας των εκπαιδευτών ενηλίκων. Τα επιστημονικά της ενδιαφέροντα επικεντρώνονται σε θέματα σχετικά με την επιμόρφωση των εκπαιδευτικών, τη μάθηση (ανηλίκων και ενηλίκων), τις καινοτόμους μεθόδους και τεχνικές διδασκαλίας. Έχει πάρει μέρος σε αρκετά συνέδρια και έχει δημοσιεύσει μελέτες και άρθρα σε εκπαιδευτικά βιβλία και περιοδικά.