Συνεργασία σχολείου και οικογένειας στο πεδίο της Εκπαίδευσης για την Αειφόρο Ανάπτυξη

PDF (ελληνικά)
Published: Mar 12, 2026
Ιωάννης Βασιλούδης
Βάγια Χάλδα
Abstract

Ο περιβαλλοντικός γραμματισμός αποτελεί προϋπόθεση για την αντιμετώπιση των περιβαλλοντικών προκλήσεων και τη διασφάλιση ενός βιώσιμου μέλλοντος. Η ανάπτυξη της φιλοπεριβαλλοντικής συνείδησης στα παιδιά αποτελεί μια διαρκή διαδικασία, στην οποία εμπλέκεται όχι μόνο το σχολείο αλλά και η οικογένεια. Στην παρούσα εργασία μέσα από τη βιβλιογραφική επισκόπηση των ερευνητικών δεδομένων αναδεικνύεται ο σημαντικός ρόλος των γονέων στο πλαίσιο της Εκπαίδευσης για την Αειφόρο Ανάπτυξη και τονίζεται η ανάγκη συνεργασίας σχολείου-οικογένειας στο συγκεκριμένο πεδίο. Αν οι γονείς λειτουργήσουν ως πρότυπα, μέσα από συνειδητά φιλοπεριβαλλοντικές συμπεριφορές, ενισχύοντας τις επιδράσεις του σχολείου, τότε μπορούν να βοηθήσουν και τα παιδιά τους να αναπτύξουν ανάλογες στάσεις. Σε αντίθετη περίπτωση είναι δυνατό να υποβαθμιστεί η αγωγική δράση του σχολείου, η οποία συντελείται με τη συμμετοχή των μαθητών/-τριών στα σχολικά προγράμματα. Καταγράφονται επίσης συμπεριφορές που οι γονείς επιλέγουν να υιοθετήσουν, ώστε να ενδυναμώσουν τις φιλοπεριβαλλοντικές στάσεις των παιδιών τους. Τέλος, ως πρακτική εφαρμογή των αποτελεσμάτων της βιβλιογραφικής επισκόπησης περιγράφεται η ανάπτυξη και η προσπάθεια αξιολόγησης μίας εκπαιδευτικής παρέμβασης με στόχο την ενίσχυση της συνεργασίας σχολείου-οικογένειας και της εμπλοκής των γονέων στην περιβαλλοντική αγωγή των παιδιών.

Article Details
  • Section
  • ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ 10: ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΚΑΙ ΟΙΚΟΛΟΓΙΑ
References
Abeliotis, K., Goussia-Rizou, M., Sdrali, D., & Vassiloudis, I. (2010). How parents report their environmental attitudes: A case study from Greece. Environment, development and sustainability, 12, 329-339.
Amin, M. S., Permanasari, A., & Setiabudi, A. (2019). The pattern of environmental education practice at schools and its impact to the level of environmental literacy of school-age student. In IOP Conference Series: Earth and Environmental Science, 245(1), 1-6.
Ardoin, N. M., & Bowers, A. W. (2020). Early childhood environmental education: A systematic review of the research literature. Educational Research Review, 31, 100353.
Arı, E., & Yılmaz, V. (2017). Effects of environmental illiteracy and environmental awareness among middle school students on environmental behavior. Environment, development and sustainability, 19, 1779-1793.
Carmi, N. (2013). Caring about tomorrow: Future orientation, environmental attitudes and behaviors. Environmental Education Research, 19(4), 430-444.
Duvall, J., & Zint, M. (2007). A Review of Research on the Effectiveness of Environmental Education in Promoting Intergenerational Learning. The Journal of Environmental Education, 38(4), 14-24.
Hollweg, K. S., Taylor, J. R., Bybee, R. W., Marcinkowski, T. J., McBeth, W. C., & Zoido, P. (2011). Developing a framework for assessing environmental literacy. North American Association for Environmental Education.
Hungerford, H. R., & Peyton, R. B. (1977). A paradigm of environmental action. ERIC Documentation Service. ED137116.
Iwaniec, J., & Curdt-Christiansen, X. L. (2020). Parents as agents: Engaging children in environmental literacy in China. Sustainability, 12(16), 6605.
Jančius, R., & Gavenauskas, A. (2022). The influence of values and social environment on parents’ environmental attitudes: Lithuanian case study. Sustainability, 14(20), 13415.
Jia, F., & Yu, H. (2021). Action, communication, and engagement: how parents “ACE” children's pro-environmental behaviors. Journal of Environmental Psychology, 74, 101575.
Liu, J., & Green, R. J. (2024). Children's pro-environmental behaviour: A systematic review of the literature. Resources, Conservation and Recycling, 205, 107524.
Liu, J., Chen, Q., & Dang, J. (2022). New intergenerational evidence on reverse socialization of environmental literacy. Sustainability Science, 17(6), 2543-2555.
Manoli, C., Johnson, B., & Dunlap, R. (2007). Assessing children’s environmental worldviews: Modifying and validating the New Ecological Paradigm Scale for use with children. The Journal of Environmental Education, 38, 3-13.
Masykuroh, K., Yetti, E., & Nurani, Y. (2022). The role of parents in raising children's environmental awareness and attitudes. Educational Administration: Theory and Practice, 28(01), 133-142.
Matsekoleng, T. K. (2021). Action research and environmental education within a home-based setup to conscientise children towards littering. Environment, Development and Sustainability, 23(10), 14163-14175.
Olivos, P., Aragonés, J., & Amérigo, M. (2011). The connectedness to nature scale and its relationship with environmental beliefs and identity. International Journal of Hispanic Psychology, 4(1), 5-19.
Priatmoko, S., & Sholihah, S. (2023). School, parents, and community collaboration in developing student’s environmental awareness. Journal of Madrasah Ibtidaiyah Education, 7(2), 70-80.
Putra, N. S., Sukma, H. N., & Setiawan, H. (2021). Level of Environmental Literacy of Students and School Community in Green Open Space: Is There any Difference between Both of Them?. Jurnal Pendidikan IPA Indonesia, 10(4), 627-634.
Ricoy, M. C., & Sánchez-Martínez, C. (2022). Raising ecological awareness and digital literacy in primary school children through gamification. International Journal of Environmental Research and Public Health, 19(3), 1149.
Roth, C. E. (1992). Environmental Literacy: Its Roots, Evolution and Directions in the 1990s. ERIC, Columbus, OH.
Saltan, F., & Divarci, O. F. (2017). Using blogs to improve elementary school students’ environmental literacy in science class. European Journal of Educational Research, 6(3), 347-355.
Shrum, T. R., Platt, N. S., Markowitz, E., & Syropoulos, S. (2023). A scoping review of the green parenthood effect on environmental and climate engagement. Wiley Interdisciplinary Reviews: Climate Change, 14(2), e818.
Sihvonen, P., Lappalainen, R., Herranen, J., & Aksela, M. (2024). Promoting Sustainability Together with Parents in Early Childhood Education. Education Sciences, 14(5), 541.
Spiteri, J. (2023). Educating for sustainability in a small island nation: Voices from early
Vince Cruz, C. C. E., Espedido, F. A. V., & Abeledo, R. B. (2015). Shaping minds to action: an evaluation of the environmental influences of primary school students in an urbanizing community. Environment, Development and Sustainability, 17, 641-652.
Xia, W., & Li, L. M. W. (2022). Multilevel evidence for the parent-adolescent dyadic effect of familiarity with climate change on pro-environmental behaviors in 14 societies: Moderating effects of societal power distance and individualism. Environment and Behavior, 54(7-8), 1097-1132.
Žukauskienė, R., Truskauskaitė-Kunevičienė, I., Gabė, V., & Kaniušonytė, G. (2020). “My words matter”: The role of adolescents in changing pro-environmental habits in the family. Environment and Behavior, 53(10), 1140–1162.
Βασιλούδης, Ι. (2010). Γονείς και περιβαλλοντική αγωγή: Θεωρητική προσέγγιση. Επιστημονικό Βήμα του Δασκάλου, 14, 123-135.
Βασιλούδης, Ι. (2015). Διερεύνηση του Νέου Περιβαλλοντικού Παραδείγματος για παιδιά. Στο Φ. Γούσιας (Επιμ.), Πρακτικά 2ου Συνεδρίου Νέου Παιδαγωγού, Αθήνα, 23-24 Μαΐου 2015, 1066-1073.
Μαριδάκη-Κασσωτάκη, Α. (2011). Παιδαγωγική ψυχολογία. Διάδραση.
Ναούμ Έ. (2023). Η συνεργασία σχολείου-οικογένειας μέσω της γονικής συμμετοχής στο πλαίσιο του αειφόρου σχολείου. Περιβαλλοντική Εκπαίδευση για την Αειφορία, 5(1), 200–217