Οικογένεια και χαρισματικότητα - Κουστένη, Βασιλική (Πανελλήνιο Συνέδριο Επιστημών Εκπαίδευσης, 2020)
H παρούσα εισήγηση πραγματεύεται σφαιρικά , μέσα από ποικίλη βιβλιογραφία, τους παράγοντες εκείνους, οι οποίοι επηρεάζουν την περαιτέρω εξέλιξη ενός χαρισματικού ατόμου. Eκτός από τη συμβολή του γενετικού παράγοντα (nature) εξετάζεται και το περιβάλλον του ατόμου (nurture) . Επικεντρωνόμαστε σε δύο βασικούς άξονες : τη μορφή της οικογένειας (πυρηνική , διευρυμένη , μονογονεϊκή ) (GIDDENS, (2002)) και την κοινωνικο-οικονομική της κατάσταση (L.McNeman, (1942) , M.J. Schulman και R.J.Havinghurst ,(1947) . Τέλος , γίνεται μια σύντομη αναφορά και στις σχέσεις που αναπτύσσονται μέσα σε μια οικογένεια μετά τη διάγνωση της χαρισματικότητας σε κάποιο μέλος της ( Nancy M. Robinson, (2004) , S. Rimm (2008) ) . Σκοπός της έρευνας ήταν να εξετάσουμε αν η ευφυΐα οφείλεται αποκλειστικά στην κληρονομικότητα ή και στο οικογενειακό περιβάλλον. Αν δηλαδή , πέρα από το νοητικό δυναμικό ενός ατόμου, το ευρύτερο περιβάλλον του συνεισφέρει στην ανάπτυξη και την ανάδειξη των χαρισμάτων του ή αν , αντίθετα, αποτελεί τροχοπέδη. Αν και οι μελετητές τάσσονταν ρητά υπέρ της μιας ή της άλλης άποψης , τελευταίες έρευνες ισχυρίζονται τελικά πως γενετικοί αλλά και οικογενειακοί παράγοντες καθορίζουν την έκφραση , ή όχι , της χαρισματικότητας .