Η προώθηση της δημιουργικότητας των μαθητών μέσω τριών παιδαγωγικών μεθόδων: Montessori, Waldorf, Reggio Emilia - ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ ΔΗΜΗΤΡΑ; ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΥ ΒΑΣΙΛΙΚΗ; ΠΑΡΟΥΣΗ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ-ΣΟΦΙΑ (Πανελλήνιο Συνέδριο Επιστημών Εκπαίδευσης, 2019)
Η καλλιέργεια της δημιουργικότητας μπορεί να ξεκινήσει από πολύ μικρή ηλικία, γι’ αυτό και η εκπαίδευση υιοθετεί προγράμματα σπουδών που στοχεύουν στην προώθηση της δημιουργικής σκέψης. Στη παρούσα βιβλιογραφική μελέτη παρουσιάζεται η καλλιέργεια της δημιουργικότητας μέσω τριών παιδαγωγικών μεθόδων. Στη μοντεσσοριανή μέθοδο, η δημιουργικότητα προωθείται μέσω της ελευθερίας- πειθαρχίας, της αυτενέργειας και της συνεργασίας. Συγκεκριμένα, τα παιδιά μέσω ενός προκαθορισμένου εκπαιδευτικού υλικού μαθαίνουν να δημιουργούν, εξερευνώντας και ανακαλύπτοντας τον πραγματικό κόσμο. Παρομοίως, η σχολή Waldorf στοχεύει στο να εκπαιδεύσει το παιδί ως σύνολο μέσω ενός αναλυτικού προγράμματος σπουδών. Αρωγός στην καλλιέργεια της δημιουργικότητας είναι η «ανθρωποσοφία», η ευρυθμία και η ανάπτυξη της φαντασίας. Η μέθοδος της Reggio Emillia ενισχύει την καλλιέργεια της δημιουργικότητας μέσω της χρήσης των επικοινωνιακών τεχνών. Το παιδί είναι ελεύθερο να κατασκευάσει τη γνώση που θέλει να κατακτήσει στο πλαίσιο ενός διαλόγου. Συμπεράσματα: Οι παραπάνω παιδαγωγικές μέθοδοι σέβονται το παιδί ως άτομο και επικεντρώνονται στην εκπαίδευση του μέσω της καλλιέργειας της δημιουργικής σκέψης. Προωθούν τη δημιουργικότητα των παιδιών, η κάθε μία με τα δικά της μέσα και τρόπους, έχοντας ως κοινό άξονα τη χρήση των τεχνών και την ανάπτυξη της φαντασίας. Οι κύριες διαφορές των μεθόδων είναι αρχικά πως η Montessori και η Waldorf ακολουθούν ένα προκαθορισμένο πρόγραμμα σπουδών, ενώ το πρόγραμμα σπουδών στη Reggio Emillia καθορίζεται από τον ίδιο το μαθητή ανάλογα με τις γνωστικές και ψυχοσυναισθηματικές του ανάγκες. Τέλος, και στις τρεις μεθόδους ο δάσκαλος έχει ρόλο καθοδηγητή, ενώ στην Reggio Emilia επιτελεί ταυτόχρονα και το ρόλο του συνεργάτη των μαθητών για τη διεκπεραίωση της μάθησης.